Om u meer informatie te geven over de muziekstijl Folk inhoudt en betekent, citeren wij graag uit de scriptie van Kristina Bünner: Into Folk, Europese Folk in het Voortgezet onderwijs.
Wat is folk
Folk voor het volk
Folk is een muziekstijl die vasthoud aan oude tradities (en wordt daarom ook wel traditionele muziek genoemd), maar tegelijkertijd steeds in beweging blijft.
Folk is muziek ván en vóór het volk. Het is muziek die oorspronkelijk niet voor grote zalen en welverdienende mensen gemaakt werd, maar voor de 'kleine' man. De melodieën werden van generatie op generatie overgeleverd en tot de laatste eeuw niet op papier vastgelegd.
Het is muziek die makkelijk mee te zingen en te dansen is door zijn vaak simpele melodieën, de opbouw en zijn aanstekelijke 'groove' en ritmes. Dit betekent niet dat Folk geen bepaald muzikaal niveau heeft. Maar als basis heeft Folk in de meeste gevallen een eenvoudig volkslied, een eenstemmige melancholieke melodie of een dans, die ondanks zijn vele variaties ook door een beginnende muzikant gespeeld kan worden.
Folk is in aanraking gekomen met moderne instrumenten en met muziekstijlen zoals lichte muziek, pop/rock, funk en punk. Dit heeft ervoor gezorgd dat er talrijke richtingen binnen de stijl zijn ontstaan, maar ondanks dit raakt Folk zijn wortels niet kwijt. Het publiek bij een zitconcert van een Ierse zangeres, begeleid door Arabische muzikanten of bezoekers van een boombal in België met live-muziek en traditionele dansen, voelen de passie en energie die Folk in de laatste jaren uitstraalt. Ook de deelnemer van een van de talrijke folk-festivals, die met andere muzikanten in een tent staat te jammen, voelt het 'pure', authentieke dat Folk steeds meer mensen in zijn ban trekt.
Folk of volksmuziek is natuurlijk geen muziekstijl die alleen in Europa te vinden is. Ook in andere werelddelen als Zuid-Amerika, Oost-Europa, Afrika, Australië en Azië is de traditionele muziek of volksmuziek een belangrijk deel van de cultuur van het desbetreffende land of regio. Deze 'oorspronkelijke' muziek uit de bovengenoemde landen wordt in het algemeen wereldmuziek of traditionele muziek genoemd.
Wat is folk volgens de literatuur?
Voor de UNESCO is volksmuziek en Folk, die hieruit is ontstaan, een onderdeel van het immaterieel erfgoed. Folk wordt dus beleefd als cultureel erfgoed van het desbetreffende land of een regio. Het kan gaan om traditionele zeemansliedjes uit Nederland, dansmuziek uit Zweden of Hongaarse ceremoniële/rituele muziek die gebruikt wordt bij een bruiloft.
Volksmuziek of Folk vervult altijd een sociale functie en ondersteunt de beleving van de identiteit bij belangrijke levensmomenten en geeft daardoor uitdrukking aan culturele identiteit (van der Zeijden, 2006, blz. 32-33).
Wikipedia zegt dat In de 19e eeuw volksmuziek gebruikt werd als ritueelmuziek voor bijvoorbeeld feesten, huwelijken en begrafenissen. Ook liederen tijdens het werk, die onder andere het ritme van het werk weerspiegelen, hebben een functionele rol. Met Folk wordt in Nederland en België een muziekstijl bedoeld, die onder meer op het Britse en Ierse eiland wordt gespeeld. Meestal wordt Folk gewoonweg als volksmuziek vertaald, maar daarmee wordt meestal de Anglo-Amerikaanse volksmuziek bedoeld. Traditionele muziekinstrumenten als de tin whistle, banjo, accordeon en de viool zijn belangrijke kenmerken van deze muziekstijl. Als 'nieuw' muziekgenre kwam het in de jaren '50 op en floreerde door middel van de opkomst van Folkrock en protestsongs in de jaren '60 en '70 tot heden (Wikipedia). In die tijd bezat Folk een maatschappelijk en politiek karakter, tegenwoordig is het meer het doel om de mensen te amuseren en de stress van alledag te vergeten. Het 'doel' van Folk is het zich goed voelen, stoom afblazen en tegelijkertijd het doorgeven van culturele en muzikale tradities van de betreffende cultuur. Vroeger in Europa en tegenwoordig nog in niet-westerse culturen heeft Folk een meeslepend karakter, die de mensen laat samenwerken, zoals die in Shanties en Militaire Marches nog steeds te horen is (Harris, 1997, blz .401).
Nettl omschrijft in zijn boek 'Folk and Traditional music of the western continents' in mijn ogen heel de essentie van Folk.
'What is European folkmusic? A single body of music or simply a group of separate styles as large in number as the continent´s nations and languages? The various European folk musics have much in common, but each country-in some cases each region, each district, and each community-has its own music and its own style.'
(Nettl, 1973, blz. 37)
Wat is folk volgens deskundigen in de praktijk?
'I think folk music is any music that is well known amongst ordinary people: If you were to go into a pub and sing a song, would anyone there know the song, or be able to sing along- if so, it's folk music.'
(Paul van PinknRuby, Engels muziekduo, 2006)
'Folk is één woord om een muziekstijl aan te duiden die van oorsprong is ontstaan uit volksmuziek, maar daar tegenwoordig volkomen los van kan staan.' (Nanne Kalma, shantyzanger en muzikant, 2006)
'European Folk is a melting pot of influences felt by musicians who interact live with their music from different countries, thus taking in the different musical styles and elements and making them their own.'
(Bob Bales, Ierse Folkmuzikant, 2006)
'La musique folk ancrée dans une tradition populaire de transmission orale musicale ou dansée est vivante, évolutive et communicative! Elle fait donc partie des patrimoines qui sont mis en commun dans l´espace européen. (Christophe Mahé, Franse docent en muzikant, 2006)
'Folk van nú heeft een vermakelijk karakter voor het uitgaan, dansen of ontspannen.'
(Fokke-Jan Swart, student en Folk-en Jazzmuzikant, 2007)
'Folk en volkse muziek maakt het mogelijk dicht bij het leven en het publiek te komen. Het vormt een organisch geheel waar ik me heel prettig bij voel. Als laatste zit in volksmuziek een culturele wijsheid en een schat aan historie verborgen die waardevol is om mee verbonden te blijven.'
(Helga Buitelaar, muziekdocente en volksmuzikante, 2007)
'La musique folk, c´est la musique populaire que l´on se transmet de bouche à l'oreille, de famille en famille, de province en province, de pays en pays.' (Jean-Marc Henry, muzikant, 2006)
'Folk is muziek over gewone dingen van het gewone leven voor en van gewone mensen. Folk is een opsplitsing van de volksmuziek. Dit zijn vooral liedjes van het 'volk' zoals Sinterklaas- en Wiegenliedjes. Folk is in zijn oorsprong niet commercieel en komt voort uit de traditionele samenleving.'
(Crispijn Oomes, Stichting Pentaton Nederland 2007)
'Het is dan wel een overlevering uit oude tijden, maar het is wel een erfenis die wij hebben gekregen van onze voorouders.' (Wouko van de Haar, cultureel antropoloog, 2006)
'Het is een verzamelnaam voor alle traditionele muziekstijlen die zijn ontstaan op het Europese vasteland. Folk wordt naar verhouding vaker gespeeld door ongeschoolde muzikanten die van kinds af aan spelen omdat het traditie is, wat naar mijn idee de kracht en passie van de muziek juist ten goede komt!'
(KataStrof, Folkpunk-muzikant, 2006)
'Folk is voor mij eerlijke, meestal harmonisch eenvoudige (volks-) muziek, die veel te weinig te horen is.
Radio en tv zouden iedere dag folk of volksmuziek moeten spelen/draaien en er respectvol mee omgaan.
De Nederlandse 'folk' of volksliederen kent bijna niemand meer, terwijl ze ook pedagogisch (melodisch, harmonisch, maar ook qua tekst) vaak goed zijn.'
(Ruud Ouwehand, muzikant, bas-en muziektheorie docent, 2007)
'Folk van nú heeft de invloeden van de volksmuziek uit voorafgaande eeuwen, maar speelt met nieuwe invloeden, muziekstijlen en maakt gebruik van moderne instrumenten.' -eigen mening, K. Bünner
Gebruikte literatuur:
Harris, M. (1997) Culture, People, Nature - an introduction to general anthropology. New York: Longman
Nettl, B. (1973) Folk and Traditional music of the western continents. New Jersy: Prentice Hall.
Zeijden, A van der (2006) Volkscultuur Magazine. 1- 2006